Γράφει ο Δρ. Νομικής Ηλίας Ηλιακόπουλος – Δικηγόρος
Η «κοπτοραπτική» στα βασικά νομοθετήματα που ρυθμίζουν τις βιοτικές σχέσεις των πολιτών αυτής της χώρας είναι φαινόμενο που κυριαρχεί στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της.
Ως νομικός και μαχόμενος δικηγόρος διαβεβαιώ πως την έχω ζήσει στο πετσί μου. Ο αθάνατος σε διάρκεια, δογματικά δομημένος Ποινικός Κώδικας από το έτος 1951, δημιούργημα του αειμνήστου ακαδημαϊκού δασκάλου Νικολάου Χωραφά, έχει υποστεί τόσες μεταβολές όσες δεν βάζει ο νους σας…
Το έτος 2019 η μεγάλη τομή στα ευαίσθητα θέματα που ταλαιπωρούν όμως ακόμη την ελληνική κοινωνία. Δεν σταμάτησε όμως εκεί, αλλά ακολούθησαν και άλλες τροποποιήσεις το έτος 2023, και έπεται συνέχεια…
Δεν αρκέστηκαν όμως εκεί οι περισπούδαστοι σοφοί της ελλαδικής πολιτείας. Δημιούργησαν και άλλες ρηξικέλευθες αλλαγές και στον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, πάντα στο κυνήγι του στόχου της ταχείας απονομής δικαιοσύνης. Τον οποίο όμως κυνηγούν αλλά δεν πιάνουν, σαν την πολυπόθητη Ευρυδίκη που ξεφεύγει από τον ασθμαίνοντα και απογοητευμένο Ορφέα…
Πρόσφατα, ο ασίγαστος και επίμονος νομοθέτης επιχειρεί να βάλει χέρι, σε μοιραίο βαθμό, και στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. Ένα διαμάντι νόμου που κωδικοποιήθηκε το σωτήριο έτος 1968, αλλά καλά καλά δεν πρόλαβε να εφαρμοστεί όταν υπέστη την πρώτη «μαχαιριά» το 1971, γιατί δεν υπήρχαν οι κατάλληλες υλικοτεχνικές υποδομές για να αντέξει και να λειτουργήσει. Δυστυχώς, ο νομοθέτης έπληξε κατάφωρα και το νομοθέτημα αυτό που προβλέπει τρόπο και μέθοδο για την έκδοση πολιτικών αποφάσεων, κρίσιμων για την εξομάλυνση των κοινωνικών και οικονομικών σχέσεων των πολιτών. Στην αρχή, ακόμη με τον Ν. 1282/1984, με κατάργηση της προδικαστικής, που αφού ξεδιάλυνε τα απαράδεκτα και το νομικά βάσιμο της αγωγής, έτασσε αποδείξεις. Στη θέση της, το περίεργο μόρφωμα της «Πράξης», που τα άφηνε όλα ανοιχτά και αδίκαστα, διατάσσοντας μόνο αποδείξεις…
Έχοντας επιχειρήσει ο άφρων εν πολλοίς και εκτός κοινωνικής και οικονομικής πραγματικότητας νομοθέτης να τροποποιήσει και αυτό το νομοθέτημα, κάνοντας δύσκολη και χαώδη τη ζωή δικηγόρων, δικαστών και διαδίκων στην εφαρμογή του, το τροποποίησε θεαματικά με τον Ν. 4335/2015, αλλά και πρόσφατα με τον Ν. 5221/2025, επιδιώκοντας –όπως πάντα– την ταχεία απονομή δικαιοσύνης, χωρίς κωλύματα και χωρίς πολλές ενδιάμεσες αποφάσεις ή διατάξεις μέχρι την τελική απόφαση. Στην προσπάθειά του αυτή, προσάρμοσε την απονομή της σε μια τυπική, στραγγαλιστική διαδικασία, με προκατάθεση προτάσεων από την κατάθεση της αγωγής και χωρίς την άμεση και ζωντανή εξέταση κρίσιμων αυτοπτών μαρτύρων… Αποτέλεσμα; Και μόνο επιτάχυνση δεν υπήρξε, γιατί στη συνέχεια, κατά τεκμήριο, δεν εκδίδονταν ταχέως οι αναμενόμενες δικαστικές αποφάσεις…
Σε ολική παράκρουση ο Έλλην νομοθέτης μας στέλνει όλους, δικαστές, δικηγόρους και συμβολαιογράφους, πάλι στα θρανία για όσα έρχονται με τις δαιμονικές αλλαγές που θα ισχύσουν από την έναρξη του νέου έτους…
Στο πλαίσιο αυτό, επαινετική η πρωτοβουλία του Δικηγορικού Συλλόγου Αλεξανδρούπολης, σε συνεργασία με το διδακτικό προσωπικό της Νομικής Σχολής του Δημοκρίτειου Θράκης, για ερμηνευτική προσέγγιση των νέων διατάξεων του ΚΠολΔ: βραχνάς σε σχέση με τις επιδόσεις των δικογράφων, ιδίως στο εξωτερικό· των προθεσμιών· της συρρίκνωσης του ρόλου του δικαστή· της διείσδυσης και νομιμοποίησης των δικηγόρων στην έκδοση διαταγής πληρωμής –αλήθεια, πώς μπερδεύονται έτσι οι ρόλοι;– στις νέες διατάξεις στα ασφαλιστικά μέτρα, στις ειδικές διαδικασίες… Αλλά οι κυριότερες επιχειρούμενες νομοθετικές αλλαγές αφορούν τον χώρο της αναγκαστικής εκτέλεσης, ιδίως των ηλεκτρονικών πλειστηριασμών… Μήπως και προστατευτεί ο δύσμοιρος οφειλέτης, για να μη του παίρνουν τα “funds” το σπίτι μέσα από ηλεκτρονικά κουμπιά, όταν αυτός ακόμη κοιμάται…
Κοινή διαπίστωση από όλες τις πλευρές: Θα δεινοπαθήσουμε! Το μόνο βέβαιο. Το μόνο αβέβαιο: η προστασία του φτωχοποιημένου οφειλέτη... Όσο για εμάς τους δικηγόρους, πάλι στα θρανία, πάλι στην ερμηνεία των αινιγματικών διατάξεων του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας... Φανταστείτε πως στον Άρειο Πάγο ο συνήγορος έχει περιορισμό σελίδων δικογράφου, που ποτέ δεν μπορεί να είναι πάνω από τριάντα… Στο βωμό της επιτάχυνσης της διαδικασίας κι αυτό. Αλλά στα μεγάλα αστικά κέντρα, με τον τεράστιο όγκο των ανακοπών, οι δικηγόροι παίρνουν δικάσιμο για το 2035… Δηλαδή αρνησιδικία, αντίθετη με την ΕΣΔΑ, μπροστά στα μάτια της βραδυπορούσας και παραπαίουσας Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα συμπεράσματα δικά σας…
Όλα περίεργα, όλα σκοτεινά σήμερα… Μήπως άλλα λείπουν και όχι η ταχεία απονομή της δικαιοσύνης; Μήπως για να εφαρμοστούν οι νόμοι χρειάζεται το κατάλληλο έμψυχο δυναμικό, μαζί με άρτια υλικοτεχνική υποδομή; Τα έχουμε; Ακούσαμε τόσα αυτό το βράδυ… Δεν μας γέμισαν χαρά. Αντίθετα, λύπη και αγωνία. Ποιος άραγε φταίει…;
